Cacao spelregels

Doel van het spel

In Cacao probeer je zoveel mogelijk goudstukken te verzamelen om het spel te winnen. Je verdient goud door arbeiders strategisch rondom oerwoudtegels te plaatsen. Hiermee oogst je cacaovruchten van plantages, verkoop je deze vruchten op lokale markten voor klinkende munt en delft je goud rechtstreeks uit mijnen. Daarnaast levert het verplaatsen van je waterdrager langs de rivier aanzienlijke bonuspunten of strafpunten op en kunnen zonstenen aan het einde van het spel extra goud opleveren of tijdens het spel gebruikt worden voor speciale acties. De speler met het hoogste totale vermogen wint de partij.

Wat zit er in de doos

Het spelmateriaal van Cacao is overzichtelijk, kleurrijk en van stevige kwaliteit. Alle tegels en fiches passen netjes in de meegeleverde vakverdeling in de doos, waardoor je snel aan een nieuw potje kunt beginnen. Het spel bevat de volgende specifieke onderdelen:

• 44 werkertegels (11 per spelerskleur)
• 28 oerwoudtegels (met plantages, markten, goudmijnen, waterputten, zonnetempels en cenotes)
• 4 dorptableaus (1 per speler)
• 4 houten waterdragers
• 20 houten cacaovruchten
• 12 zonstenen fiches
• 48 gouden munten (met verschillende waardes: 1, 5 en 10)

Zo bereid je het spel voor

Iedere speler kiest een kleur en ontvangt het bijbehorende dorptableau, de houten waterdrager en de set werkertegels. Plaats de waterdrager op het startveld van de rivier (veld met waarde -10) op je tableau. Schud je eigen werkertegels, vorm een persoonlijke trekstapel en neem de bovenste drie tegels op handen. Afhankelijk van het spelersaantal leg je een aantal oerwoudtegels ongezien terug in de doos. Schud de overgebleven oerwoudtegels tot een centrale trekstapel. Neem twee tegels van deze stapel en leg ze open naast de stapel als het oerwoudaanbod. Neem nog twee tegels van de stapel en leg deze diagonaal tegen elkaar in het midden van de tafel: één plantage met één vrucht en één markt met waarde twee. Leg de voorraad cacaovruchten, zonstenen en munten binnen handbereik van alle spelers.

Wanneer eindigt het spel en wie wint

Het spel is afgelopen zodra alle spelers hun laatste werkertegel hebben gespeeld en alle bijbehorende acties zijn uitgevoerd. Vervolgens vindt de eindtelling plaats. Iedere speler telt de gouden munten die tijdens het spel zijn verzameld. Hier tel je de waarde bij op of trek je de waarde van af die staat aangegeven op het rivierveld waar je waterdrager op dat moment staat (variërend van min tien tot plus zestien punten). Elke overgebleven zonsteen levert bovendien één extra goudstuk op. Onverkochte cacaovruchten leveren helaas niets op. De speler met het hoogste totale aantal goudstukken wint het spel. Bij een gelijke stand wint de speler die van de gelijkspelers de meeste cacaovruchten op zijn dorptableau over heeft.

Veelgemaakte fouten

Bij de eerste potjes Cacao worden soms kleine regels over het hoofd gezien. Dit zijn de meest voorkomende vergissingen om rekening mee te houden:

• Verkeerd aanleggen: werkertegels mogen nooit met een zijde direct tegen een andere werkertegel worden gelegd. Ze moeten altijd aan een oerwoudtegel grenzen.
• Opslaglimiet cacao: je mag nooit meer dan vijf cacaovruchten tegelijk op je dorptableau bewaren; overtollige geoogste vruchten gaan verloren.
• Vergeten acties van tegenspelers: als het plaatsen van een oerwoudtegel grenst aan werkers van een tegenstander, mag die tegenstander direct zijn werkers activeren.
• Verkeerde oriëntatie: let goed op de getallen op de randen van je werkertegel (bijvoorbeeld 1 tot 1-1 tot 1, 2 tot 1-1 tot 0 of 3 tot 1-0 tot 0) bij het neerleggen; je mag de tegel na het plaatsen niet meer draaien.

Varianten en tips

Let goed op de verdeling van de mannetjes op je werkertegels voordat je ze neerlegt. Een tegel met drie werkers aan één zijde is uitermate krachtig wanneer je deze plaatst tegen een markt met een hoge verkoopprijs (zoals vier goud) of een dubbele goudmijn. Vergeet daarnaast de waterdrager niet: het verschil tussen het startveld (min tien) en het eindveld (plus zestien) is maar liefst 26 punten, wat vaak de doorslag geeft in de einduitslag. Zonstenen zijn niet alleen handig voor een bonuspunt aan het einde, maar stellen je ook in staat om later in het spel een eigen werkertegel te overbouwen met een nieuwe werkertegel, wat handig is als de ruimte op tafel krap wordt.

Varianten en huisregels

Cacao spelregels laat zich prima aanpassen aan je eigen groep. Speel met een kortere speeltijd door het aantal ronden te beperken, voeg een huisregel toe voor beginners zodat zij een kleine voorsprong krijgen of combineer de uitbreiding met de basisversie voor meer variatie. Spreek nieuwe huisregels altijd vooraf af, zodat iedereen met dezelfde spelregels speelt.

Opbergen na het spelen

Berg het spelmateriaal per soort op in de doos, bijvoorbeeld met insteekhoesjes voor kaarten en kleine zakjes voor pionnen en dobbelstenen. Zo lig je bij het volgende potje niet te zoeken en gaat er niets verloren. Bewaar de doos rechtop op een droge plek, uit de zon, zodat de doos niet vervormt.