Cribbage spelregels

Doel van het spel

Het uiteindelijke doel van Cribbage is om als eerste speler de finishlijn van 121 punten te bereiken op het traditionele telbord. Punten scoor je gedurende verschillende fases van elke ronde. Allereerst scoor je punten tijdens het uitspelen van de handkaarten door specifieke combinaties te maken of het getal 31 te bereiken. Vervolgens scoor je punten door de vaste combinaties in je eigen hand en in de zogeheten crib (de extra hand van de deler) te tellen. Omdat het spel onmiddellijk stopt zodra iemand de 121 punten bereikt, is de volgorde van de puntentelling van cruciaal strategisch belang.

Wat zit er in de doos

Voor een klassiek potje Cribbage heb je traditioneel de volgende onderdelen nodig:

• 1 standaard deck van 52 speelkaarten (zonder jokers)
• 1 Cribbage-telbord (scorebord met gaatjes)
• 4 telpinnen (pegs, 2 per speler in een eigen kleur)
• Spelhandleiding

Zo bereid je het spel voor

Plaats het Cribbage-bord tussen beide spelers in. Elke speler plaatst zijn twee telpinnen in de startgaatjes aan het begin van het spoor. Om te bepalen wie de eerste deler is, trekken beide spelers een kaart uit het deck; degene met de laagste kaart deelt (Aas is de laagste kaart). De deler schudt het deck en deelt zes kaarten aan elke speler. Beide spelers bekijken hun hand en kiezen twee kaarten om blind af te leggen in de 'crib'. Deze crib vormt een extra hand die aan het einde van de ronde exclusief toebehoort aan de deler. De niet-deler coupeert vervolgens de resterende stapel en de deler draait de bovenste kaart om: dit is de startkaart ('starter' of 'cut'). Als deze omgedraaide startkaart een Boer is, roept de deler 'His Heels' en mag hij direct twee punten markeren op het scorebord.

Wanneer eindigt het spel en wie wint

Nadat alle kaarten zijn uitgespeeld, volgt het tellen van de handen (the show). De niet-deler telt altijd als eerste zijn hand van vier kaarten gecombineerd met de startkaart, gevolgd door de deler met zijn hand en tot slot telt de deler de crib. Combinaties van kaarten die 15 punten waard zijn leveren telkens 2 punten op. Paren leveren 2 punten op, straten van drie of meer kaarten leveren 1 punt per kaart op en een flush van vier handkaarten in dezelfde kleur levert 4 punten op (5 punten als de startkaart ook dezelfde kleur heeft). Een Boer in je hand met dezelfde kleur als de startkaart levert 1 punt op ('His Nobs'). Het spel eindigt op het exacte moment dat een speler 121 punten bereikt, zelfs midden in het spelen of tellen. Die speler wint direct. Als de verliezer niet voorbij de 90 punten is gekomen op het bord, spreekt men van een 'skunk', wat een dubbele overwinning betekent.

Veelgemaakte fouten

Bij Cribbage ontstaan verwarringen vaak door de bijzondere telsystemen en regels:

• De Aas als hoge kaart gebruiken: een Aas is in Cribbage altijd slechts 1 punt waard en kan nooit als hoogste kaart in een straat na de Heer dienen.
• Een flush in de crib fout tellen: voor een flush in de crib moeten álle vijf de kaarten (inclusief de startkaart) dezelfde kleur hebben; vier kaarten is in de crib niet voldoende.
• Verkeerde volgorde van tellen: de niet-deler telt altijd eerst zijn hand. Als de niet-deler hierdoor de 121 punten bereikt, wint hij meteen, zelfs als de deler een veel hogere score had kunnen behalen.
• Vergeten om twee pinnen te gebruiken: je gebruikt altijd twee pinnen per speler, waarbij je de achterste pin naar voren verplaatst om fouten bij het tellen te voorkomen.

Varianten en tips

Let bij het afleggen van kaarten naar de crib goed op wie de deler is. Ben je zelf de deler, gooi dan sterke connecties (zoals 7 tot 8 of 5-en) in de crib. Is de tegenstander de deler, leg dan zo ongunstig mogelijke kaarten af (zoals een Koning en een 4) om te voorkomen dat de tegenstander veel punten scoort. Cribbage kan ook gespeeld worden met drie spelers (iedere speler krijgt vijf kaarten en legt er één in de crib, plus één kaart van de stapel) of met vier spelers in vaste teams van twee (iedereen krijgt vijf kaarten en legt er één af). Een optionele klassieke regel is 'Muggins': als een speler vergeet punten te claimen bij het tellen van zijn hand, mag de tegenstander 'Muggins' roepen en die punten zelf incasseren.

Varianten en huisregels

Cribbage spelregels laat zich prima aanpassen aan je eigen groep. Speel met een kortere speeltijd door het aantal ronden te beperken, voeg een huisregel toe voor beginners zodat zij een kleine voorsprong krijgen of combineer de uitbreiding met de basisversie voor meer variatie. Spreek nieuwe huisregels altijd vooraf af, zodat iedereen met dezelfde spelregels speelt.

Opbergen na het spelen

Berg het spelmateriaal per soort op in de doos, bijvoorbeeld met insteekhoesjes voor kaarten en kleine zakjes voor pionnen en dobbelstenen. Zo lig je bij het volgende potje niet te zoeken en gaat er niets verloren. Bewaar de doos rechtop op een droge plek, uit de zon, zodat de doos niet vervormt.