Dune spelregels

Doel van het spel

Het hoofddoel in Dune is het veroveren en behouden van een specifiek aantal bolwerken (strongholds) op de kaart van Arrakis aan het einde van een spelronde. Als je alleen speelt, moet je aan het einde van een ronde minstens drie van de vijf bolwerken controleren. Speel je samen in een alliantie, dan moet je bondgenootschap gezamenlijk vier van de vijf bolwerken in handen hebben. Mocht niemand na tien rondes deze voorwaarde hebben behaald, dan bepalen de speciale eindcondities van specifieke facties zoals de Fremen of het Spacing Guild wie de overwinning opeist. Het draait dus om een constante balans tussen gebiedscontrole, grondstoffenbeheer en strategische allianties.

Wat zit er in de doos

De doos van Dune bevat een uitgebreide verzameling speelmateriaal waarmee zes unieke facties tot in detail tegen elkaar kunnen strijden op de dorre zandplaneet Arrakis:

• 1 rond speelbord van Arrakis verdeeld in sectoren en gebieden
• 6 factieborden met unieke spelregels en overzichten
• 6 factieschermen om geheime informatie af te schermen
• Troepenfiches en leiderschijven voor elke factie
• Treachery-kaarten (wapens, verdedigingen en speciale acties)
• Spice-kaarten die bepalen waar specerij verschijnt
• Treachery- en Traitor-kaarten
• 2 Battle Wheels (gevechtsschijven) voor het bepalen van gevechtskracht
• Stormfiche en zandwormfiches (Shai-Hulud)
• Spice-fiches (de munteenheid van het spel) en ronde-indicatoren

Zo bereid je het spel voor

Leg het speelbord in het midden van de tafel. Iedere speler kiest een van de zes facties: Atreides, Harkonnen, Fremen, Spacing Guild, Bene Gesserit of de Padishah Emperor. Pak het bijbehorende factiebord, leiders, troepen en start-spice volgens de instructies op je factiebord. De Storm-marker wordt op een willekeurige startpositie geplaatst. Schud het Treachery-deck en het Spice-deck en leg deze gedekt klaar. Iedere speler trekt in het geheim Traitor-kaarten (verraders), kiest er volgens de factieregels minstens één uit en legt de rest af (de Harkonnen houden er meer). Plaats eventuele starttroepen op de aangegeven locaties op het bord, zet de rondewijzer op ronde 1 en bepaal de startspeler aan de hand van de stormpositie.

Wanneer eindigt het spel en wie wint

Het spel kan op twee manieren eindigen. De eerste en meest voorkomende manier is wanneer een speler (of alliantie) aan het einde van een willekeurige ronde (tijdens de Mentat Pause) het vereiste aantal bolwerken bezet: drie bolwerken voor een individuele speler of vier bolwerken gezamenlijk voor een alliantie van twee spelers. De tweede manier is wanneer na de tiende ronde nog niemand aan deze eis voldoet. In dat geval activeren de speciale overwinningseisen: het Spacing Guild wint als zij voorkomen dat anderen winnen, de Fremen winnen onder specifieke bezettingscondities of de reguliere factie met de meeste specerij en overlevende troepen wint volgens de standaard tie-breakers. De Bene Gesserit kunnen daarnaast direct winnen via hun geheime voorspelling die aan het begin van het spel is opgeschreven.

Veelgemaakte fouten

Omdat Dune veel unieke spelerskrachten en uitzonderingen kent, worden er tijdens de eerste potjes regelmatig fouten gemaakt tegen de basisregels:

• Troepenverlies bij winst: De winnaar van een gevecht verliest alleen het aantal troepen dat daadwerkelijk op het Battle Wheel is gedraaid, niet alle aanwezige eenheden.
• Troepenverlies bij verlies: De verliezer van een gevecht verliest álle ingezette troepen in dat specifieke gebied, ongeacht het getal op het wiel.
• Verradersmechanisme: Als je een verrader van de tegenstander onthult, win je het gevecht automatisch zonder troepenverlies, tenzij de tegenstander ook een geldige verrader tegen jou speelt.
• Stormbeperkingen: Troepen mogen niet door of over een sector met de storm heen bewegen en je mag geen troepen vanuit de reserve in de storm laten landen.
• Alliantie-afspraken: Allianties kunnen uitsluitend gesloten of verbroken worden tijdens een officiële Nexus (wanneer een Shai-Hulud wormkaart wordt getrokken), niet zomaar tussendoor.

Varianten en tips

Voor beginners is het sterk aan te raden om de basisregels te gebruiken voordat je de geavanceerde regels toevoegt. De geavanceerde regels introduceren dubbele gevechtskracht voor met specerij versterkte eenheden, karakterspecifieke geavanceerde vaardigheden en strengere logistieke beperkingen. Een belangrijke strategische tip is om zuinig om te gaan met je specerij: bied niet roekeloos op onbekende Treachery-kaarten tenzij je Atreides bent en weet wat er ligt. Let ook constant op de Bene Gesserit-speler; probeer in te schatten wie zij hebben voorspeld als winnaar en in welke ronde. Zorg dat je leiders beschermt met verdedigingskaarten, want het verliezen van je beste generaals aan een gifnaald of lasgun kan je positie op het bord in één klap ruïneren.

Varianten en huisregels

Dune spelregels laat zich prima aanpassen aan je eigen groep. Speel met een kortere speeltijd door het aantal ronden te beperken, voeg een huisregel toe voor beginners zodat zij een kleine voorsprong krijgen of combineer de uitbreiding met de basisversie voor meer variatie. Spreek nieuwe huisregels altijd vooraf af, zodat iedereen met dezelfde spelregels speelt.

Opbergen na het spelen

Berg het spelmateriaal per soort op in de doos, bijvoorbeeld met insteekhoesjes voor kaarten en kleine zakjes voor pionnen en dobbelstenen. Zo lig je bij het volgende potje niet te zoeken en gaat er niets verloren. Bewaar de doos rechtop op een droge plek, uit de zon, zodat de doos niet vervormt.